Subakromiyal-subdeltoid bursit nedir?
Rotator manşet tendonları ile deltoid/akromion arasında yer alan subakromiyal-subdeltoid bursanın irritasyonu ve inflamasyonudur. Sıklıkla rotator manşet sorunlarıyla birlikte görülür.
Belirtileri nelerdir?
- Kolu kaldırırken omuz dış yanında ağrı
- Gece ağrısı
- Omuz üzerine yatarken hassasiyet
- Baş üstü kullanımda ağrı
- Bazen hareket sırasında takılma hissi
Nedenleri ve risk faktörleri
- Tekrarlayıcı baş üstü aktiviteler
- Rotator manşet tendinopatisi veya yırtığı
- Ani yük artışı
- Travma
- Daha nadiren inflamatuvar romatizmal hastalıklar
Ne zaman doktora başvurmalı?
- Ağrı birkaç hafta içinde belirgin azalmıyorsa, giderek artıyorsa veya günlük yaşam, uyku, iş ya da sporu kısıtlıyorsa değerlendirme uygundur.
- Belirgin travma sonrası şekil bozukluğu, üzerine basamama/kullanamama, yeni uyuşma veya güç kaybı varsa daha erken başvurulmalıdır.
Tanı nasıl konur?
- Muayenede ağrılı hareketler ve rotator manşet fonksiyonu birlikte değerlendirilir.
- USG bursadaki sıvı/kalınlaşmayı ve eşlik eden tendon patolojisini gösterebilir.
- Bursa sıvısı tek başına ağrı nedeni olduğunu kanıtlamaz.
- Enfeksiyon şüphesinde laboratuvar ve gerektiğinde aspirasyon yapılır.
Tedavi yöntemleri
Tedavi; yakınmanın süresi, şiddeti, muayene bulguları, aktivite düzeyi ve hastanın hedeflerine göre basamaklandırılır. Ağrı kesici veya antiinflamatuvar ilaçlar bazı hastalarda kullanılabilir; yaş, mide-böbrek-kalp hastalıkları, gebelik ve diğer ilaçlar nedeniyle ilaç seçimi hekim tarafından kişiselleştirilmelidir.
Yaşam düzenlemeleri ve mekanik önlemler
- Bursaya doğrudan bası ve tekrarlayıcı irritasyon azaltılır.
- Akut dönemde kısa süreli soğuk uygulama kullanılabilir.
- Cilt yarası, gut veya romatizmal hastalık gibi eşlik eden nedenler ele alınır.
Fizik tedavi uygulamaları
- Hastanın ağrı düzeyi, hareket kısıtlılığı, kas gücü ve günlük yaşam ihtiyaçları değerlendirilerek kişiye özel fizik tedavi programı planlanabilir. Gerektiğinde ağrının azaltılması, hareketin desteklenmesi ve rehabilitasyona katılımın kolaylaştırılması amacıyla uygun fizik tedavi modalitelerinden yararlanılabilir.
Girişimsel uygulamalar
- İlaç tedavisi, aktivite düzenlemesi ve rehabilitasyonun yeterli olmadığı seçilmiş hastalarda girişimsel tedaviler değerlendirilebilir. Uygulanacak yöntem ve enjeksiyon içeriği; muayene bulguları, görüntüleme sonuçları, hastalığın evresi ve hastanın kişisel özelliklerine göre hekim tarafından belirlenir.
- Gerekli durumlarda hastaya uygun enjeksiyon seçilerek ultrason eşliğinde doğru hedefe nokta atışı uygulanabilir. Her hastaya aynı enjeksiyon veya girişim uygulanmaz; en uygun yöntem kişiye özel olarak seçilir.
Egzersiz ve rehabilitasyon
- Ağrı yatıştıkça komşu kasların kuvvet ve dayanıklılığı kademeli artırılır.
- Bölgeye özgü hareket kontrolü ve fonksiyonel yükleme yapılır.
Cerrahi ne zaman gerekir?
İzole bursitte cerrahi çok nadirdir; rehabilitasyona dirençli olguda altta yatan rotator manşet yırtığı, kalsifik tendinit veya başka mekanik problem için cerrahi değerlendirme gerekebilir.
Sık Sorulan Sorular
Subakromiyal-subdeltoid bursit neden tekrarlar?
Bası/yük devam ederse, altta yatan tendon-eklem sorunu düzelmezse veya sistemik hastalık varsa tekrarlayabilir.
Bursadaki sıvı mutlaka boşaltılır mı?
Hayır. Büyük, ağrılı veya tanısal gereklilik olan bursada aspirasyon düşünülür.
Enjeksiyon tedavisi herkese uygulanır mı?
Hayır. Enjeksiyon gereksinimi ve uygulanacak içerik; muayene, görüntüleme bulguları ve hastanın özelliklerine göre hekim tarafından kişiye özel belirlenir.
Bursit enfekte olabilir mi?
Evet. Kızarıklık, sıcaklık, ateş veya cilt yarası hızlı değerlendirme gerektirir.